Medicijn – innemen

Neem je medicijn op tijd in

Je kunt het innemen van je medicijn een onderdeel van je dagelijkse dagritme maken.
Je neemt je medicijn in op vaste, terugkerende momenten tijdens de dag. Dat kun je bijvoorbeeld doen vóór, tijdens of ná een maaltijd, vóór het tandenpoetsen of vóórdat je gaat slapen.

Soms kun je problemen hebben bij het innemen van je medicijn. Dan kost het je meer moeite en tijd. Als je slikproblemen hebt, dan is het lastig om bijvoorbeeld tabletten, dragees of capsules in te slikken. Moeite met slikken kan bijvoorbeeld komen door te weinig aanmaak van speeksel en een droge keel en pijn bij het slikken.
Wat kun je hier bijvoorbeeld tegen doen?
• Je slikt een tablet, dragee of capsule gemakkelijker door als je je hoofd een beetje voorover buigt tijdens het slikken. Leg het tablet of de capsule op je tong en slik het medicijn door met een slokje water. Het tablet of de capsule blijft zo niet in je keel steken.
• Je kunt een capsule, dragee of tablet soms gemakkelijker innemen, als je ze openbreekt, fijnmaakt of halveert. Maar dit kan de werking van je medicijn verminderen of je kunt last van bijwerkingen krijgen. Je moet dus eerst bij de apotheek vragen of dit kan met je capsule of tablet.
• Je kunt een capsule soms gemakkelijker doorslikken als de buitenkant zacht is geworden in een lepel water. Je moet de apotheek wel vragen of je dit mag doen met je medicijn.
• Is het lastig om je medicijn met water in te nemen? Vraag dan in de apotheek of je het medicijn samen met een lepel jam, yoghurt, melk of vla mag innemen. Het medicijn glijdt dan gemakkelijker naar binnen.

Hulpmiddelen om je medicijn op tijd in te nemen

Er zijn verschillende hulpmiddelen, die je kunnen helpen bij het (op tijd) innemen van je medicijnen:
• een wekker: je kunt de wekker laten afgaan op de tijden, dat je je medicijnen moet innemen.
• een pillendoos: je kunt een pillendoos gebruiken om je medicijnen te sorteren. Er zijn pillendozen, waarin je je pillen kunt opslaan voor 7 dagen (1 week) met een verdeling in ochtend, middag en avond. Sommige pillendozen hebben een alarm, dat je helpt de medicijnen op tijd in te nemen en ze niet te vergeten.
• een medicijnwekker met app: met een medicijnwekker met app kun je overzicht houden op de medicijnen die je hebt, maar ook wanneer je welk medicijn moet innemen. De meeste medicijnwekkers met app kunnen je een herinnering sturen, dat het tijd is voor je medicijn. Kijk voor geschikte apps op: https://www.digitalezorggids.nl/zorg-apps/medicijngebruik/
• een dispenser met medicijnrol: op het moment dat je je medicijnen moet innemen, geeft de dispenser een geluids- en lichtsignaal, biedt je een zakje met medicijnen aan in de goede samenstelling en dosering en maakt het zakje open. Deze dispenser is vooral bedoeld voor mensen, die alleen wonen en die niet meer goed in staat zijn om de juiste medicijnen op het juiste moment in te nemen. Lees meer op https://www.hulpmiddelenwijzer.nl/hulpmiddelen/medicijndispensers
• de medicijnrol: apotheken leveren medicijnen steeds vaker uit in medicijnrollen. Een medicijnrol is een rol met een rij aan elkaar zittende zakjes met pillen en tabletten in de goede samenstelling en dosering. Je voorkomt dat je een dubbele dosis medicijnen neemt, een inname overslaat of je medicijn te vroeg inneemt. Voor ieder innamemoment van de dag heeft de medicijnrol een apart zakje met je pillen en tabletten.
Je kunt zo overzicht houden over je medicijnen en je hebt op het zakje precies staan wat je moet weten: je naam; de naam van je medicijn; een omschrijving van het uiterlijk van de verschillende medicijnen in het zakje; de datum; en het innametijdstip van je medicijn. Je scheurt een zakje af op het moment van innemen. Niet alle medicijnen kunnen in een medicijnrol geleverd worden. Zetpillen, zalven en inhalatiemedicijnen passen er bijvoorbeeld niet in. Ook een medicijn dat je maar af en toe neemt of een inhalator kunnen niet in een medicijnrol. Medicijnrollen passen in een dispenser. Lees meer op https://www.hulpmiddelenwijzer.nl/hulpmiddelen/medicijnrollen
• een medicijnhorloge met alarm. Als het tijd is om je medicijn in te nemen of toegediend te krijgen, dan hoor je een signaal, bijvoorbeeld een pieptoon. Vaak kun je zien welk medicijn je moet innemen, want sommige medicijnalarmen kunnen een signaal geven met een herkenbare afbeelding. Lees meer op: https://www.hulpmiddelenwijzer.nl/hulpmiddelen/medicijnhorloges

Toediening van een medicijn

Medicijnen kunnen op verschillende manieren toegediend worden. De manier van toediening is belangrijk om een medicijn te laten werken. Als een medicijn niet juist wordt toegediend of ingenomen, kan de werking van het medicijn belemmerd worden of werkt het medicijn niet.
Lokale toediening: het medicijn kan in een hoge concentratie worden aangebracht op de plaats op je lichaam, waar het werkzaam moet zijn. Er is minder kans op bijwerkingen, maar er kunnen overgevoeligheidsreacties ontstaan bij de toediening op je huid. Een lokale toediening gebeurt met: • zalven, pasta’s, lotions en crèmes op de huid; • neusdruppels, oordruppels en oogdruppels; • zetpillen en klysma’s (darmspoelingen) via de anus; • vaginaal in te brengen tabletten; • door de huid werkende – transdermale – pleisters (fentanyl, nicotine, oestrogeen); en • zuigtabletten.
Orale toediening: je neemt het medicijn via je mond in. Orale toediening gebeurt met: • tabletten, drankjes, dragees, capsules of poeder opgelost in water.
Toediening via spoeling: Je spoelt je mond met het medicijn en spuugt vervolgens het medicijn weer uit na het spoelen. Toediening via spoeling gebeurt met: • gorgeldrank of mondspoeling.
Toediening via je slijmvlies: inhalatiemiddelen krijg je toegediend door inademing. Het is eenvoudig en pijnloos en het medicijn kan op ieder moment van de dag verstuifd worden. Dit zijn medicijnen, die via verneveling worden gebruikt: • inhalatiespray, neusspray of keelspray.
Parenterale toediening: dit gaat via een injectie met een directe, snelle werking, het is nauwkeurig te doseren en het kan plaatselijk ingespoten worden. Er zijn verschillende manieren om te injecteren:
subcutaan: injectie onder de huid.
intracutaan: injectie in de huid bij een vaccin.
intra-vitreaal: injectie in het glasachtig lichaam van het oog.
intramusculair: injectie in een skeletspier.
intraveneus: injectie in een ader.
intra-arterieel: injectie in een slagader.
intrathecaal: injectie in de ruimte, die gevuld is met vloeistof rond de hersenen en het ruggenmerg.
intralumbaal: injectie in het ruggenmergvocht.

Probleem met openen medicijnverpakking 

Als je een medicijnverpakking niet of slecht kunt openen, is dat een probleem. Je bent volledig afhankelijk van de kracht van je vingers en hand.
De belangrijkste oorzaken bij het niet of slecht kunnen openen van de medicijnverpakking zijn: te weinig kracht in je vingers en hand, pijn en stijfheid in je vingers en hand, een verminderde handfunctie en moeilijk te openen verpakkingen van medicijnen.
Het open proberen te krijgen van een medicijnverpakking levert vaak extra pijn in je handen op en mogelijk wondjes aan je handen. Je moet dan een mesje of schaar gebruiken, wat weer extra kracht kost.
Bij medicijnen is vooral de plastic doordrukstrip (blister) moeilijk open te krijgen. De pil in de plastic doordrukstrip kan beschadigd raken bij het openen en de in te nemen dosis wordt minder als de pil stuk is. Dan neem je mogelijk te weinig medicijn in of je medicijn te laat in. Misschien wordt je zo boos, dat je het innemen van het medicijn een keer overslaat. Dat is niet goed, want dan neem je te weinig medicijn in.
Wat kun je het beste doen? Je kunt de apotheek vragen om de pillen uit de plastic doordrukstrip te halen en in een potje te doen.

Hulpmiddelen om je medicijn te openen of toe te dienen

Je kunt ook gebruik maken van een hulpmiddel bij het openen of toedienen van je medicijn, bijvoorbeeld:
• een pil-uitdrukker of tablet-uitdrukker: door de pil-uitdrukker of tablet-uitdrukker te gebruiken, is er minder kans, dat je pil wegspringt of breekt bij het uithalen uit de plastic doordrukstrip (blister).
• een pilpen: de pilpen heeft een metalen punt, zodat je er de folie aan de achterkant van de plastic doordrukstrip gemakkelijk mee kunt open prikken.
• een ampulopener: met de ampulopener kun je een glazen ampul veilig openbreken. Het is een plastic hulsje, dat je over de ampul schuift. Dan breek je met een eenvoudige beweging de top van de ampul er af en je kunt je medicijn innemen. Je voorkomt dat je je snijdt aan het glas of dat je een wondje oploopt door glassplintertjes.
• een tubeknijper: een tubeknijper helpt je om de inhoud gemakkelijker uit de tube te krijgen zonder te knijpen.
• een oogdruppelhulpmiddel: er zijn verschillende kunststof hulpmiddeltjes, die je op en rond je oog plaatst, waar je het druppelflesje in plaatst. Ze heten Autodrop®, Autosqueeze®, Eyot® (rood voor normale flesjes), Dripaid, Eyot® Minim ComplEye, Alcon Eyot®, EDO Druppelhulp, Santen oogdruppelhulpmiddel en Druppelzorg druppelbril. De keuze voor één van deze hulpmiddelen is afhankelijk van het druppelflesje, dat je gebruikt. Zie de verschillende oogdruppelhulpmiddelen op https://www.oogziekenhuis.nl/oogdruppelhulpmiddelen-informatie-voor-zorgverleners
• een zetpilinbrenger: de zetpilinbrenger helpt je om een zetpil bij jezelf in te brengen. Het is een band, die je met klittenband om je hand vastmaakt, aan het uiteinde zit een gebogen buisje en een houdertje voor de zetpil, die je inbrengt.

Help mee